Crisis? What Crisis?

Crisis? What Crisis?

Ik ben een beetje geschrokken van het hoofdartikel van de laatste editie van ‘bouwmarkt’: ‘Architecten zijn crisis nog niet te boven’. Het artikel is gebaseerd op het rapport ‘Ruimte voor de architect – een onderzoek naar de veranderingen in de positie van architecten in Nederland 2008 – 2018’ (www.bna.nl). In het rapport en het artikel wordt een beeld geschetst dat veel verder gaat dan de directe gevolgen van de laatste economische crisis.

Ik heb daar wel vragen over. Maar laat ik eerst in het kort de hoofdpunten opsommen:
– de werkgelegenheid in de branche daalde van 16.600 naar 8.400; pas na 2015 volgde een kleine stijging
– het aantal kleinere bureaus is gegroeid en het aantal grotere bureaus is afgenomen.
– van de 5.400 architectenbureaus in 2017 waren er 4.000 een eenmansbedrijf; deze fragmentatie leidde tot afname van kwaliteit en professionaliteit
– kleine bureaus krijgen minder verantwoordelijkheid
– Europese richtlijnen hebben geleid tot segmentatie en specialisatie
– aannemers, tekenbureaus, project- en bouwmanagementbureaus trekken delen van de ontwerpopdracht naar zich toe en ondermijnen zo de traditioneel veelomvattende rol van architecten
– het aanschaffen van BIM-software vormt een serieuze drempel voor kleinere bureaus.

Aan het einde van het rapport worden aanbevelingen gedaan, waaronder:
– herbezinning op toepassen van Europese aanbestedingsregels
– meer aandacht voor gebruikerswaarde van gebouwen, minder op (monetaire) ruilwaarde
– meer maatschappij-betrokken opdrachtgeverschap
– meer samenwerking kleine architectenbureaus
– verbreding van de TU opleidingen – minder nadruk op de conceptuele en thematische kant van het ontwerpen, meer nadruk op kennis van projectontwikkeling, financiën, uitvoerende bouw.

Dit roept bij mij vragen op. Wordt dit beeld breed herkend? Is de tendens omkeerbaar – en is dat nodig? Zijn opdrachtgevers voldoende professioneel om de nadelige gevolgen te onderkennen? Hoe kan de TU zo ver van de weg zijn afgedwaald? Hoe ontwikkelt het bouwproces zich verder als je overal het marktmechanisme op loslaat? Waarom duurde het eigenlijk zo lang voordat dit serieus is onderzocht?

Crisis? What Crisis?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *